Αξιολόγηση και κατάταξη της ανεκτικότητας των κυπριακών ποικιλιών Ξυνιστέρι, Γιαννούδι, Σπούρτικο και Μαύρο έναντι των μυκήτων Phaeomoniella chlamydospora, Phaeoacremonium minimal και Diplodia seriata που προσβάλλουν το ξύλο της αμπέλου

Abstract

Η αμπελοοινοποιητική βιομηχανία κατέχει σημαντική θέση στην παγκόσμια οικονομία, με ιδιαίτερη σημασία και για την Κύπρο. Μεταξύ των προκλήσεων που αντιμετωπίζει ο συγκεκριμένος τομέας, οι ασθένειες του ξύλου συγκροτούν τον πιο καταστροφικό βιοτικό παράγοντα της αμπέλου. Οι πολύπλευρες δυσμενείς επιπτώσεις αυτής της ομάδας ασθενειών περιλαμβάνουν τη μείωση της βιωσιμότητας και της παραγωγικότητας, καθώς και το κόστος που αφορά την πρόωρη επαναφύτευση σοβαρά προσβεβλημένων αμπελώνων. Η χρήση ανθεκτικών ποικιλιών αποτελεί το πιο αποτελεσματικό μέσο διαχείρισης των ασθενειών, παρέχοντας μια προσέγγιση οικονομική και φιλική προς το περιβάλλον. Η χρήση τους παρέχει επίσης λύσεις απουσία αποτελεσματικής προστασίας με συνθετικά φυτοπροστατευτικά προϊόντα, όπως στην περίπτωση των ασθενειών ξύλου της αμπέλου (ΑΞΑ). Είναι γνωστό ότι καμία ποικιλία αμπέλου είναι πλήρως ανθεκτική στις ΑΞΑ, αλλά η ευαισθησία ποικίλλει σημαντικά. Οι γηγενείς κυπριακές ποικιλίες Ξυνιστέρι, το Γιαννούδι, το Σπούρτικο και το Μαύρο φέρουν μοναδικά οινολογικά και αμπελουργικά χαρακτηριστικά, με σημαντικό ρόλο στην τοπική βιομηχανία, οπότε καθίσταται επιτακτική η ανάγκη προστασίας τους από τις ΑΞΑ. Στόχος της εργασίας είναι η αξιολόγηση της ανεκτικότητας των προαναφερθέντων οινοποιήσιμων ποικιλιών στα σημαντικά φυτοπαθογόνα είδη μυκήτων Phaeomoniella chlamydospora, Phaeoacremonium minimum και Diplodia seriata. Πιο συγκεκριμένα, φυτά ηλικίας ενός έτους εμβολιάστηκαν σε τεχνητές πληγές με τα πιο πάνω παθογόνα στο κορμό και εννέα μήνες αργότερα, αξιολογήθηκε η σοβαρότητα της ασθένειας, αξιολογώντας τον μεταχρωματισμό του ξύλου. Τα αποτελέσματα αποκάλυψαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ποικιλιών. Το υψηλότερο επίπεδο ανεκτικότητας καταγράφηκε για την ερυθρή ποικιλία Γιαννούδι, ενώ το Ξυνιστέρι ήταν η πιο ευαίσθητη. Το Σπούρτικο και το Μαύρο παρουσίασαν ενδιάμεσα επίπεδα ανεκτικότητας. Τα αποτελέσματα από την παρούσα μελέτη μπορούν να συμβάλλουν στην επιλογή κατάλληλου υλικού φύτευσης καθώς και σε προγράμματα βελτίωσης ποικιλιών στο μέλλον. Τέλος, περαιτέρω έρευνα για τα αίτια των διαφορετικών επιπέδων ανεκτικότητας θα συμβάλλει στην κατανόηση του φαινομένου.