Ο επιπολασμός των διαταραχών αυτιστικού φάσματος στα δημόσια δημοτικά σχολεία της Κύπρου : διαφορές ανα φύλο και επαρχία - Κυριακίδου, Σταυριάνα (q, 2021)
Εισαγωγή: Με τον όρο αυτισμός, ορίζουμε ένα φάσμα διαταραχών νευροαναπτυξιακής φύσεως (ΔΑΦ), που επηρεάζει σημαντικά διάφορους τομείς συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών, γνωστικών, γλωσσικών και επικοινωνιακών ικανοτήτων ενός ατόμου. Η αυξημένη ευαισθητοποίηση και η ανάγκη για διερεύνηση της έννοιας αυτής, οδήγησε σε νέα δεδομένα που δείχνουν σημαντική αύξηση του επιπολασμού της ΔΑΦ. Η έγκαιρη ανίχνευση οδηγεί στην έγκαιρη παρέμβαση, κάτι που συμβάλλει σημαντικά στην βελτίωση της ποιότητας ζωής αυτών των ατόμων. Η διάγνωση της ΔΑΦ απαιτεί μια σειρά αξιολογήσεων, οι οποίες περιλαμβάνουν τη χορήγηση ειδικών σταθμισμένων εργαλείων, όπως είναι το ερωτηματολόγιο ASSQ, το οποίο ανιχνεύει πιθανά συμπτώματα που συχνά συνοδεύουν τα παιδιά με ΔΑΦ, επισημαίνοντας την ανάγκη περαιτέρω αξιολόγησης τέτοιων περιστατικών από ειδικό. Σκοπός: Απώτερος σκοπός της παρούσας έρευνας, ήταν η μέτρηση του ποσοστού παιδιών υψηλού κινδύνου για πιθανή διάγνωση διαταραχής αυτιστικού φάσματος, τα οποία χρήζουν περαιτέρω αξιολόγησης. Η έρευνα αυτή, θα επιτρέψει την ανίχνευση των διαστάσεων του φάσματος στα δημόσια δημοτικά σχολεία της Κύπρου και θα συμβάλει στην ευαισθητοποίηση για το φαινόμενο του αυτιστικού φάσματος, για αναγνώριση των πιθανών συμπτωμάτων που το συνοδεύουν, και αντίστοιχα στην έγκαιρη παρέμβαση τους. Μεθοδολογία: Το σταθμισμένο ερωτηματολόγιο ASSQ, στάλθηκε ηλεκτρονικά σε όλα τα δημόσια δημοτικά σχολεία των ελεγχόμενων γεωγραφικών περιοχών της Κύπρου από την Κυπριακή Δημοκρατία. Τα σχολεία που συμφώνησαν να συμμετέχουν, προώθησαν τον σύνδεσμο με το ηλεκτρονικό ερωτηματολόγιο ASSQ στους γονείς των παιδιών. Οι γονείς καλέστηκαν να συμπληρώσουν το ερωτηματολόγιο το οποίο αποτελείται από μια σειρά 27 ερωτήσεων και αφορούν στις καθημερινές δεξιότητες, συμπεριφορές και συνήθειες των παιδιών που σχετίζονται με την ικανότητα προσαρμογής και ανταπόκρισης του παιδιού στις διάφορες συνθήκες και δραστηριότητες της καθημερινής του ρουτίνας. Αποτελέσματα: Το ερωτηματολόγιο ASSQ, συμπληρώθηκε επιτυχώς από 1480 γονείς και συνολικά συμμετείχαν στην έρευνα 1554 παιδιά. Τα αποτελέσματα έδειξαν ένα συνολικό ποσοστό επιπολασμού 7,01% σε ένα δείγμα παιδιών ηλικίας 6-13 χρονών. Από τα 1554 παιδιά τα 109 σημείωσαν βαθμολογία μεγαλύτερη ή ίση του 19, που αντιστοιχεί στα παιδιά που έχουν υψηλό κίνδυνο για πιθανή διάγνωση ΔΑΦ, και χρήζουν περαιτέρω αξιολόγησης. Από τα 109 παιδιά το 28,4% αντιστοιχεί στα κορίτσια και το 70,6% στα αγόρια. Για την Αμμόχωστο σημειώθηκε ποσοστό 11,9%, για την Λάρνακα 25,7% για την Λεμεσό 18,3%, την Λευκωσία 38,5% και την Πάφο 5,5% Συμπεράσματα: Τα ευρήματα της παρούσας μελέτης, έδειξαν την σημασία που αποτελεί η γνώση για τα στατιστικά δεδομένα μιας διαταραχής, σε ένα συνολικό πληθυσμό μιας χώρας. Μέσω των δεδομένων αυτών, επιτυγχάνεται η ευαισθητοποίηση και η ενημέρωση των πιθανών συμπτωμάτων που χαρακτηρίζουν την διαταραχή, κάτι το οποίο συμβάλλει στην έγκαιρη παρέμβαση και αντιμετώπιση άμεσων αλλά και μακροπρόθεσμων αναγκών.
Keywords: Ερωτηματολόγιο ASSQ; Επιπολασμός; Ανίχνευση; Διαταραχές αυτιστικού φάσματος; Έγκαιρη Παρέμβαση; ASSQ questionnaire; Prevalence; Screening; Autism Spectrum Disorder; Early identification