Φυτοχημικό προφίλ τεσσάρων ποικιλιών ελιάς (Olea europaea L.) κατά τα αναπτυξιακά τους στάδια - Θεοδούλου, Θεόδουλος (Τμήμα Γεωπονικών Επιστημών, βιοτεχνολογίας και Επιστήμης Τροφίμων, Σχολή Γεωτεχνικών Επιστημών και Διαχείρισης Περιβάλλοντος, Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου, 2011)
Στην παρούσα εργασία μελετήθηκε η σύσταση σε φαινολικά συστατικά και η αντιοξειδωτική ικανότητα κατά τα αναπτυξιακά στάδια του ελαιοκάρπου, των ποικιλιών ‘Καλαμών’, ‘Manzanillo’, ‘Κυπριακή Λαδοελιά’, και ‘Picual’. Χρησιμοποιήθηκαν δείγματα από επτά διαφορετικά αναπτυξιακά στάδια από την περιοχή του Αρακαπά της επαρχίας Λεμεσού κατά την περίοδο Σεπτεμβρίου-Δεκεμβρίου 2010. Ο προσδιορισμός και η ταξινόμηση των φαινολικών συστατικών πραγματοποιήθηκε με φωτομετρικές τεχνικές και η αντιοξειδωτική ικανότητα προσδιορίστηκε με την μέθοδο της Αντιοξειδωτική Ισχύς Αναγωγής Σιδήρου (Ferric Reducing Antioxidant Power, FRAP). Η συγκέντρωση των ολικών φαινολικών συστατικών των καρπών έδειξε ότι η ποικιλία ‘Καλαμών’ είχε την υψηλότερη περιεκτικότητα ανάμεσα στις τέσσερις ποικιλίες σε όλα τα αναπτυξιακά της στάδια. Συγκρίνοντας τις τέσσερις ποικιλίες στα επτά αναπτυξιακά στάδια βρέθηκε ότι τα ολικά φαινολικά συστατικά της ‘Κυπριακής Λαδοελιάς’ μειώνονταν κατά την εξέλιξη της ωρίμανσής της, ενώ στις υπόλοιπες ποικιλίες καταγράφηκε αντίστροφη τάση. Όσον αφορά τα επιμέρους φαινολικά συστατικά βρέθηκε ότι οι καρποί των τεσσάρων ποικιλιών χαρακτηρίζονταν για την υψηλότερη συγκέντρωσή τους σε υδροξυκιναμμωμικά οξέα. Επιπρόσθετά, η ποικιλία ‘Καλαμών’ κατέγραψε υψηλές συγκεντρώσεις ανθοκυανινών, ιδιαίτερα κατά τα τελευταία στάδια της ωρίμανσής της. Όσον αφορά την συνολική αντιοξειδωτική ικανότητά τους, η ποικιλία ‘Κυπριακή Λαδοελιά’ εμφάνισε αύξηση με την εξέλιξη της ωρίμανσής της, ενώ αντίθετα η ποικιλία ‘Manzanillo’ κατέγραψε μείωση. Συνοψίζοντας, το φυτοχημικό προφίλ των ελαιόκαρπων των τεσσάρων ποικιλιών υποδεικνύει την υψηλή περιεκτικότητά τους σε φαινολικά συστατικά. Ωστόσο, σημαντικές διαφοροποιήσεις καταγράφηκαν μεταξύ των εξεταζόμενων ποικιλιών, καθώς και εντός της κάθε ποικιλίας για τα διαφορετικά αναπτυξιακά τους στάδια. Η αντιοξειδωτική ικανότητα των ελαιόκαρπων, προσδιοριζόμενη με την μέθοδο FRAP, δεν είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθεί από μόνη της για την ταξινόμησή τους καθώς δεν παρατηρούνται σημαντικές διαφοροποιήσεις. Συνολικά, μια ολιστική προσέγγιση, η οποία θα περιλαμβάνει ένα εύρος διαφορετικών μεθοδολογιών προσδιορισμού της αντιοξειδωτικής ικανότητας των καρπών ελιάς θα οδηγήσει σε μια ασφαλή ταξινόμησή τους ως προς την περιεκτικότητά τους σε βιοενεργά συστατικά.
Keywords: Ελιά; Olive