Αξιολόγηση ανθεκτικών ποικιλιών πατάτας για την αντιμετώπιση των Κυστογόνων Nηματωδών της πατάτας στην Κύπρο - Χριστοδούλου, Δέσπω (My University, 2024)
Η αξιολόγηση των ανθεκτικών ποικιλιών πατάτας έχει ως στόχο την αντιμετώπιση των Κυστογόνων Νηματωδών της Πατάτας (ΚΝΠ), χωρίς τη χρήση χημικών νηματωδοκτόνων. Ενώ σε διεθνές επίπεδο η έρευνα για την εξεύρεση και χρήση ανθεκτικών ποικιλιών χρονολογείται πέραν του μισού αιώνα, εντούτοις στην Κύπρο μελέτες είναι περιορισμένες. Η παρούσα μελέτη έγινε σε συγκεκριμένα αγροτεμάχια της επαρχίας Πάφου, Λάρνακας και Αμμοχώστου, όπου ταυτοποιήθηκαν τα 2 είδη ΚΝΠ, το Globodera pallida και το Globodera rostochiensis, με τη χρήση μοριακών τεχνικών όπως PCR και Real-Time PCR. Στην επαρχία Πάφου ταυτοποιήθηκε μόνο το είδος G. rostochiensis. Όσο αφορά την Κύπρο ο παθότυπος που εμφανίζεται για το G. pallida είναι o Pa2/3 ενώ για το G. rostochiensis είναι o Ro1. Για την ταυτοποίηση και ποσοτικοποίηση τους πραγματοποιήθηκε με τη χρήση εκκινητών (Duplex PCR) και Taqman ανιχνευτών (Duplex Real-Time PCR). Για διαχωρισμό των νεκρών / ζωντανών αυγών πραγματοποιήθηκε i) με μικροσκοπική παρατήρηση εμβρυωμένων νηματωδών, μετά από χρώση με Meldola Blue και ii) με τη χρήση της χημικής ουσίας Propidium Monoazide (PMA), σε συνδυασμό με Real-Time qPCR ακολουθώντας το πρωτόκολλο των Christoforou et al (2014). Για την αξιολόγηση των ανθεκτικών ποικιλιών πατάτας (ΑΠΠ), επελέγησαν 4 αγροτεμάχια από όπου λήφθηκαν εκ νέου δείγματα εδάφους (6 έως 10) από την περιοχή στην οποία στη συνέχεια φυτεύτηκαν οι κόνδυλοι της εκάστοτε ανθεκτικής και ευπαθούς ποικιλίας, με στόχο τον έλεγχο της ομοιομορφίας του μολύσματος στην υπό διερεύνηση έκταση. Για τις ανάγκες της παρούσας μελέτης επελέγησαν οι ανθεκτικές ποικιλίες ALLISON (φέρει ανθεκτικότητα με βαθμό 8 και 9 στον G. pallida και G. rostochiensis, αντίστοιχα), MAVERICK και RASHIDA (φέρουν ανθεκτικότητα με βαθμό 9 στον G. rostochiensis), και ALVERSTONE RUSSET (φέρει ανθεκτικότητα με βαθμό 9 στον G. pallida). Τα πειράματα αξιολόγησης των ανθεκτικών ποικιλιών σε συνθήκες αγρού επιβεβαίωσαν τον βαθμό ανθεκτικότητας των ποικιλιών έναντι των ΚΝΠ. Η ποικιλία ALLISON παρουσίασε ανθεκτικότητα με βαθμό 8 έναντι των G. pallida και G. rostochiensis στο τεμάχιο 76 όπου ταυτοποιήθηκαν οι μικτοί πληθυσμοί ενώ στο τεμάχιο 180 παρουσίασε ανθεκτικότητα με βαθμό 9 έναντι του G. pallida. Στο τεμάχιο 90 όπου ταυτοποιήθηκε ο G. rostochiensis, τόσο η ποικιλία MAVERICK όσο και η ποικιλία RASHIDA, παρουσίασαν ανθεκτικότητα με βαθμό 8, ενώ στο τεμάχιο 84 η ποικιλία ALVERSTONE RUSSET παρουσίασε ανθεκτικότητα επίσης με βαθμό 8 έναντι του G. pallida. Τα αποτελέσματα της παραγωγής σε βάρος κονδύλων έδειξαν ότι οι ποικιλίες Rashida και Allison είχαν μεγαλύτερη παραγωγή σε κιλά από την ευαίσθητη ποικιλία Spunta ενώ η ποικιλία Maverick παρουσίασε μικρότερο βάρος κονδύλων από την ευαίσθητη ποικιλία Spunta εξαιτίας της προσβολής των κονδύλων από παθογόνο βακτήριο. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ποικιλία Maverick παρουσίασε τον μεγαλύτερο αριθμό κονδύλων μεγέθους > 50mm, ενώ η προσβολή από το παθογόνο βακτήριο εκδηλώθηκε στο στάδιο της συγκομιδής και παρουσιάστηκε μόνο σε κονδύλους μεγέθους 65+mm.
Keywords: Ανθεκτικές ποικιλίες; Μοριακή ταυτοποίηση; Globodera rostochiensis; Globodera pallida; Globodera rostochiensis; Globodera pallida; Resistant varieties; molecular identification