Στοιχεία προβατοτροφικής εκμετάλλευσης στην Κύπρο και σύγκριση με διεθνείς πρακτικές - Κλεάνθους, Θεοδόσης (Τμήμα Γεωπονικών Επιστήμων, Βιοτεχνολογίας και Επιστήμης Τροφίμων, Σχολή Γεωτεχνικών Επιστήμων και Διαχείρισης Περιβάλλοντος, Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου, 2019)
Η προβατοτροφία αποτελεί παραδοσιακά ένα σημαντικό κτηνοτροφικό κλάδο. Σκοπός της συγκεκριμένης μελέτης είναι η σύγκριση διαφόρων στοιχείων εκτροφής όσο αφορά μια τυπική προβατοτροφική εκμετάλλευση στη Κύπρο και η σύγκριση τους με διεθνείς πρακτικές που εφαρμόζονται όπως αυτές παρουσιάζονται στην σχετική βιβλιογραφία. Προκειμένου να επιτευχθεί αυτός ο σκοπός μελετήθηκε μια κτηνοτροφική μονάδα η οποία βρίσκεται στην επαρχία Λεμεσού και από την οποία συλλέχθηκαν δεδομένα για τον τρόπο λειτουργίας της και τις πρακτικές που ακολουθούνται. Συγκεκριμένα στην παρούσα μελέτη συλλέχθηκαν στοιχεία από την εμπορική μονάδα που έχει 1396 προβατίνες, 49 αρσενικά και περίπου 500 αρνιά όσο αφορά την αναπαραγωγή, γαλακτοπαραγωγή και κρεοπαραγωγή για την διαχείριση που εφαρμόζεται. Έτσι, σχετικά με την αναπαραγωγή δεν κρατούνται στοιχεία συζεύξεων πάρα μόνο λαμβάνονται απαραίτητα μέτρα για την αποφυγή της αιμομιξίας με την εισαγωγή στην μονάδα κριών από άλλες μονάδες. Τα ζώα που χρησιμοποιούνται είναι διασταύρωση των φυλών Χίου και Ασσάφ. Η μονάδα ακολουθεί σχήμα συζεύξεων που έδινε γέννες όλο τον χρόνο. Η επιλογή των θηλυκών αναπαραγωγικών ζώων που εφαρμοζόταν γινόταν σύμφωνα με την υποκειμενική εκτίμηση του παραγωγού που έκρινε την σωματική κατάσταση των αρνάδων και τη διαμόρφωση του μαστού. Όσον αφορά τη γαλακτοπαραγωγή η μονάδα ακολουθούσε φυσικό θηλασμό για διάστημα μεταξύ 35 με 45 ημέρες μετά την γέννα με παράλληλη άρμεξη των προβατινών δύο φορές την ημέρα για το ίδιο διάστημα. Η διάρκεια της γαλακτοπαραγωγής ήταν κατά μέσον όρο 180 μέρες, με μέση απόδοση ανά γαλακτική περίοδο 270 – 306 λίτρα/γαλακτική περίοδο ανά προβατίνα. Η μονάδα δεν διατηρεί ατομικές μετρήσεις γάλακτος, ούτε άλλα ατομικά χαρακτηριστικά. Επιπλέον, σχετικά με την κρεοπαραγωγή η μονάδα εφαρμόζει πάχυνση με διατροφή κατά βούληση από τον απογαλακτισμό έως την ηλικία των 3 με 4 μηνών σε τελικό ζωντανό βάρος 25 – 30 kg. Συμπερασματικά στην τυπική μονάδα προβατοτροφίας που μελετήθηκε δείχνει ότι υπάρχει μικρή υιοθέτηση σύγχρονων πρακτικών, όπως καταγραφή ατομικών αποδόσεων, ελεγχόμενων συζεύξεων, διατροφή ανάλογα με τις ανάγκες των ζώων, εφαρμογή τεχνητού θηλασμού, μικρή ένταση επιλογής γεννητόρων και επομένως μη δυνατότητα αύξησης γαλακτοπαραγωγικής και κρεοπαραγωγικής ικανότητας του ποιμνίου. Τα αποτελέσματα φανερώνουν την ύπαρξη απόκλισης των διεθνών βέλτιστων πρακτικών σε σχέση με τις πρακτικές που ακολουθούνται στην μονάδα που μελετήθηκε.
Keywords: πρόβατα Χίου; προβατοτροφία στην Κύπρο; αναπαραραγωγική ικανότητα; γαλακτοπαραγωγική ικανότητα; κρεοπαραγωγική ικανότητα; απογαλακτισμός; Chios sheep; sheep farming in Cyprus; reproductive capacity; dairy production capacity; meat production capacity weaning